Loading...

Notice

This multimedia story format uses video and audio footage. Please make sure your speakers are turned on.

Use the mouse wheel or the arrow keys on your keyboard to navigate between pages.

Swipe to navigate between pages.

Let's go

Arm en rijk pal naast elkaar

Logo https://verhalen.volkskrant.nl/arm-en-rijk-pal-naast-elkaar

Tekst: Wim Bossema
Beeld: Johnny Miller

Van boven zien de Zuid-Afrikanen pas goed hoe groot de contrasten in hun samenleving (nog steeds) zijn. De dronefoto’s van Johnny Miller op Facebook gingen viraal. De heftige reacties zetten hem aan tot een serie.

Goto first page

Het lijkt soms of de apartheid nog bestaat in Zuid-Afrika. Wie had gedacht, bij de eerste vrije verkiezingen in 1994 die Nelson Mandela aan de macht brachten, dat in 2016 nog gevochten zou worden tussen oproerpolitie en landbezetters zonder onderdak?

Die schokkende beelden hoe actievoerders worden verjaagd en hun snel opgebouwde krotten op een zandvlakte bij Kaapstad worden neergehaald zijn bijvoorbeeld te zien in de IDFA-documentaire The Giant is Falling van Rehad Desai.

Goto first page

Vanuit de lucht zie je de blijvende ongelijkheid pas echt goed. De Amerikaanse fotograaf Johnny Miller, die in 2011 in Zuid-Afrika ging wonen, zocht met een camera aan een drone het perspectief van boven. Hij zette de eerste foto’s, gemaakt bij zijn woonplaats Kaapstad, in april op Facebook. De reactie was overweldigend, zei hij tegen de Zuid-Afrikaanse krant Mail & Guardian.

Goto first page

Alle Zuid-Afrikanen weten natuurlijk dat het zo is, ze rijden elke dag langs supperrijk en doodarm, maar juist de afstand van de luchtfoto’s maakte emoties los. De foto’s gingen viraal. Miller maakte er een project van en zocht de botsende werelden op in andere steden.

Het verschil met vroeger is dat de rijke en de arme wijken naar elkaar toe zijn toegegroeid. Onder de apartheid waren er verzorgde wijken voor blanken en townships voor de zwarte bevolking, met daartussen vaak een bufferzone met ongebruikt land. In de fijne wijken wonen nu ook zwarte gezinnen, maar van de woningbouw voor de arme burgers in de sloppenwijken is weinig terechtgekomen.

Goto first page

De sociale woningbouw loopt overal achter bij de plannen en beloften. Die piepkleine ‘luciferdooshuizen’ doen velen ook nog eens denken aan de armzalige bouw voor zwarte burgers onder de apartheid. De bevolking groeit en ook de trek van de dorpen naar de steden neemt toe. Net als vroeger nemen veel gezinnen hun lot in eigen hand en bouwen zelf een onderkomen. Op stukken grond die ze hebben ‘gekraakt’.

Goto first page

Zo kruipen de armen, voor wie de vrijheid nog weinig heeft gebracht, steeds dichter toe naar hen die het goed hebben gekregen. Op IDFA zei de regisseur Khalo Matabane van de film A Letter to Nelson Mandela het zo : ‘We leven op een tijdbom.’

Goto first page

Goto first page
Scroll to continue
Swipe to continue