Loading...

Melding

Dit multimediaverhaal bevat video- en geluidsfragmenten. Zet het geluid aan.

Gebruik het muiswiel of de pijltjestoetsen om tussen pagina's te navigeren.

Swipe om tussen pagina's te navigeren.

Hier gaan we

Vrouwen Iran

Logo https://verhalen.volkskrant.nl/vrouwen-iran

Moderne vrouw in Iran

Volledig scherm

Buiten moeten Iraanse vrouwen voldoen aan verstikkende regels, maar thuis doen ze wat ze willen en zien ze eruit zoals ze willen. Dan blijkt dat onder het deksel van het ayatollahregime een moderne middenklasse is gegroeid. Fotograaf Negin Zendegani portretteert de eigentijdse, zelfstandige en ambitieuze moeders en dochters van Teheran.


Weer zo’n staaltje van zelfbewuste ongehoorzaamheid, drie weken geleden. Vermomd met pruiken en valse baarden slaagden vijf vrouwen erin plaats te nemen op de tribune van het Azadi-voetbalstadion in de Iraanse hoofdstad Teheran. Daar, te midden van louter mannen, zagen zij hun team Persepolis het kampioenschap van de Perzische Golf Liga in de wacht slepen.

De vrouwen van Iran, hou ze in de gaten. Ook drie maanden geleden waren ze in het nieuws. Op drukke punten in Teheran gingen jonge vrouwen demonstratief op elektriciteitskastjes staan, de sluier niet op het hoofd, maar aan een stok die zij uitdagend voor zich uit hadden gestoken. Een stil protest tegen de in de Islamitische Republiek verplichte hijab en tegelijk tegen alle andere verstikkende voorschriften en verboden.

Vrouwen in Iran, zou je kunnen zeggen, worden onderdrukt. Volgens de wet hebben ze minder rechten dan mannen en op hun 13de kunnen ze al worden uitgehuwelijkt. Het is een cliché dat tegelijk waar is, als een karikatuur van de werkelijkheid. De werkelijkheid omvat immers zoveel meer. Bijvoorbeeld dat stoere jonge vrouwen met stokken en aanplakbaarden spotten met het gezag. Dat vooral in de steden vrouwen pas na hun 25ste trouwen, of helemaal niet. Dat vrouwen zich in de oase van de eigen woning niets aantrekken van alle voorschriften en verboden en zich kleden zoals ze willen.

De Islamitische Revolutie van 1979 betekende een grote terugslag voor de Iraanse vrouw, maar tegelijk een stap vooruit. Ook anderen dan de vrouwen uit de elite gingen voortaan naar school. De populatie van de universiteiten bestaat nu voor 60 procent uit vrouwen. Vrouwen betraden de arbeidsmarkt. Onder het deksel van het ayatollahregime groeide een ontwikkelde, moderne middenklasse die zijn gelijke niet kent in de regio.

Geen islamitisch land ook waar de vrouwen in het maatschappelijk verzet zo’n prominente plek opeisen als Iran. In de Groene Beweging van 2009  tegen de herverkiezing van president Ahmadinejad  stonden vrouwen vooraan. De Een Miljoen Handtekeningen Campagne voor gelijkheid van man en vrouw vormde het hart van de democratische beweging.

Shirin Ebadi, mensenrechtenadvocaat en Nobelprijswinnaar, schrijft in haar autobiografie Iran ontwaakt: ‘Uiteindelijk heeft de Iraanse revolutie haar eigen oppositie in het leven geroepen  een natie van ontwikkelde, zelfbewuste vrouwen die opkomen voor hun rechten.’

Tekst: Rob Vreeken
Foto's: Negin Zendegani

Sluiten
Naar boven

Sharareh (41) en Pantea (23). Het gezin heeft
jaren in Dubai gewoond voor het werk en
verblijft sinds enkele jaren weer in Teheran.
Moeder studeert aan de kunstacademie en
dochter Pantea is net geslaagd voor de studie
genetica. Pantea en haar verloofde hebben
besloten naar Europa te verhuizen om daar
verder te studeren en te werken. Sharareh
wil met de verkoop van haar kunstwerken een
eigen inkomen verwerven en niet langer
afhankelijk zijn van de inkomsten van
haar man.

Naar boven

Naar boven

Soheila (40) is getrouwd en werkt als
projectmanager in de financiële sector. Haar
dochter Samaneh (24) heeft haar studie
civiele techniek net afgerond en gaat in Canada
verder studeren. Het gezin woont in Teheran.
Soheila werkt 50 tot 60 uur per week en
verdient meer dan haar man. Door haar
zelfstandige bestaan kan ze vaak op
luxevakanties naar Europa.

Naar boven

Naar boven

Taraneh (43) en dochter Sanaz (23).
Taraneh is gescheiden en woont met haar twee
volwassen kinderen in Teheran. Zelf is ze een
van de weinige vrouwelijke taxichauffeurs
in Iran. Na veel pesterijen van mannelijke
taxichauffeurs gaat het nu veel beter. ‘Ze zijn nu
aan mij gewend’. Sanaz werkt als nagelstiliste
in een schoonheidssalon. Sanaz ziet haar
toekomst in Europa: ‘Iran heeft een
traditionele cultuur en in zo’n land wil ik
geen gezin stichten.’

Naar boven

Naar boven
Naar boven
Scroll om door te gaan
Swipe om door te gaan